The Recital
Stephen Shropshire voor Station Zuid

Station Zuid speelt op zeker – en dat kan gevaarlijk zijn

11 augustus 2006 – Recensie door Moon Saris

Met je thuis in een regio waar het barst van het vernieuwende danstalent moet je als vertegenwoordigend danshuis lef durven tonen. Maar Stephen Shropshire speelt namens Station Zuid op zeker met zijn ‘The Recital’, die zo klassiek is als moderne dans maar kan zijn.

Station Zuid is het nieuwe danshuis voor de zuidelijke provincies en The Recital is de eerste ‘avondvullende’ productie van ongeveer 50 minuten. Je zou zeggen dat je tijdens zo’n gelegenheid de toon zet voor wat je wilt maken. Als dat is wat artistiek leider Marc Vlemminx en choreograaf voor deze primeur, Stephen Shropshire, beoogden met deze voorstelling, hoeven we uit die hoek voorlopig weinig spannende dingen te verwachten.

Niet dat alles fout is aan ‘The Recital’, beslist niet. De locatie van de première, de Sint Jacobskerk in Den Bosch, is met zijn goed onderhouden en van prachtige wandschilderingen en replica’s van Jeroen Bosch voorziene interieur een juweeltje. Ook voor de opvoeringen in Heerlen (Cultura Nova) en Middelburg (Zeeland Nazomerfestival) zijn mooie kerken uitgezocht, dus dat zit wel snor.
De samenwerking die de maker aanging met de muzikanten Yvonne van de Pol op viool en Sabien Canton op harp en met zangeres Elisabeth Colson, mag eveneens een goede heten. De klassieke instrumentalisten doen prachtig recht aan de door Shropshire gekozen, tamelijk abstracte composities van grote namen als John Cage, Luciano Berio en Arvo Pärt. En de mezzo van Colson is een feest om naar te luisteren in de prachtige akoestiek van de koepel in de St. Jacob; ze zingt zo zuiver als een klokje en met dezelfde diepe resonantie. Hoewel het niet bepaald om kerkelijke liederen gaat, zijn ze daardoor op dit altaar toch op hun plek.
Bij de sfeer van deze voorstelling passen ook de klassieke kledingontwerpen van Jan Taminiau erg mooi. Vooral die van de dames, die gekleed zijn in jurken die doen denken aan Griekse of Romeinse gewaden maar ook geïnspireerd kunnen zijn op de Jugendstil. Jammer alleen dat de plooien in de jurken niet volop meedeinen met de bewegingen, maar stokstijf op hun plek blijven zoals het haar van ons staatshoofd.

De keus voor omgeving, muziek en kledingontwerp suggereren een redelijk klassieke insteek. En dat bevestigt ook de dans, al is die wel doorspekt met het moderne dansvocabulaire van haaktenen en hoekige bewegingen. Vooral hoofdrolspeelster Sara Wiktorowicz zou van mijn balletjuf vaak op haar kop hebben gekregen voor het niet uitstrekken van haar tenen. Maar dat mag anno 2006, en zeker in de hedendaagse dans, al gebruiken haar collega’s Heleen van Gigch en Jesús de Vega hun lichamen wel iets vloeiender. Voor zover mogelijk binnen Shropshires choreografie. Iemand als De Vega lijkt toch beter op z’n plek in een passioneel duet zoals we zagen op Oerol (Amore Traditore van Iris Reyes).
Misschien is dat wel wat er ontbreekt in dit ‘The Recital’, passie. Want wat we zien, zijn vooral passen die elkaar opvolgen, gezet door twee danseressen en een danser die in een onduidelijke relatie tot elkaar staan. En dat dan ook nog niet overal erg netjes afgewerkt, want aan synchroniciteit en timing heeft dit trio nog wel wat te winnen – waar een canon een mislukte synchrone pas dreigt te lijken, gaat iets grondig mis.
En toch, de rode rozet die in het spel is, suggereert liefde, een verbroken liefde, een nagejaagde liefde. Net zoals het in gelijke kleuren geklede stel en de in het zwart uitgedoste indringster. Maar de lichaamstaal en de blikken lijken vooral kilte en argwaan te veronderstellen. Op basis van de beeldtaal van stoelen die verplaatst worden en de pogingen van de ‘zwarte dame’ de aandacht van de andere twee te trekken door naast ze gaan staan, hun bewegingen te kopiëren en tussen ze in te bewegen, zou het kunnen gaan over een vreemdeling die zich wil vestigen in een nieuwe gemeenschap. Voor een relaas over de liefde ontbeert deze voorstelling genegenheid, vuur en spanning. Waarmee overigens niet is gezegd dat deze choreografie alleen maar slechte dingen bevat, want daarvoor zit ook in de dansers en de choreograaf simpelweg te veel kwaliteit. Maar echt boeien of ontroeren, nee, dat doet het niet genoeg.
Het zuidelijke danshuis heeft bij zijn eerste voorstelling gekozen voor veiligheid. Hopelijk beseft het dat op zeker spelen heel gevaarlijk kan zijn in een wereld boordevol sterke concurrenten.

Foto’s: Gemma van Linden

Gezien:
The Recital door Station Zuid
6 augustus 2006, festival Boulevard, St. Jacobskerk, Den Bosch