Structurele subsidie, periode 2009 - 2012

2 Turven Hoog laat zich niet uit veld slaan door negatief advies NFPK+

Interview door Gigi Schuiten

Het NFPK+ heeft vanmiddag de definitieve adviezen en besluiten met betrekking tot de vierjarige subsidies op zijn website gepubliceerd. Een van de gedupeerden is 2 Turven Hoog, het internationale theaterfestival voor peuters en kleuters. Het festival, dat jaarlijks in februari plaats vindt in Almere, komt niet in aanmerking voor vierjarige subsidie. Ingrid Wolff, artistiek leider van het festival en de organiserende stichting 2+ Producties, zit niet bij de pakken neer. „Dit soort tegenslagen moet je omdraaien. Je moet niet kijken naar wat je niet kunt, maar naar wat wel mogelijk is.”

Wolff, gewend aan het pionieren in een branche die in Nederland – zeker in vergelijking met andere Europese landen - nog steeds een ondergeschoven kindje is, blijft dus optimistisch. In het advies zegt het NFPK+: „Festival 2 Turven Hoog is het enige festival in Nederland dat zich uitsluitend op de specifieke doelgroep van peuters richt. Dat vindt de commissie de kracht, maar tegelijkertijd ook de zwakte van dit festival. Zij is van mening dat de keuze voor deze doelgroep een te smalle basis vormt voor de ontwikkeling van het jeugdtheater. Voor de doelgroep zelf is een festival als zodanig nauwelijks een geëigende vorm te noemen; als vakfestival is peutertheater volgens de commissie meer gebaat bij een bredere inbedding. De commissie pleit ervoor om in de ontwikkeling van een landelijk podiumkunstenbreed jeugdfestival het aanbod voor deze leeftijdscategorie een duidelijke eigen plek te geven.”
Vanzelfsprekend is de bevlogen artistiek leider het daar niet mee eens. „In 2009 vieren we het tienjarig bestaan van 2 Turven Hoog. Als in die jaren één ding duidelijk is geworden, dan toch wel de legitimiteit van een festival, dat zich uitsluitend op de allerkleinsten richt. Dat uit zich heel sterk in zowel artistiek opzicht als in heel pragmatische dingen”, vertelt Wolff. „We richten Schouwburg Almere nu helemaal in op peuters en kleuters. Dat gaat van de wegbewijzering tot de catering, van het treintje dat ze van station naar schouwburg vervoert, de ruimtes om luiers te verschonen tot speel-, rust- en zithoekjes, die speciaal op behoefte van de hummels en hun ouders worden ingericht. Proberen dat te combineren binnen een festival waar ook basis- en middelbare schooljeugd rondloopt, stuit alleen al op zoveel praktische bezwaren dat het eigenlijk niet anders dan een apart kinderfestival binnen een breder georiënteerd jeugdfestival op kan leveren. En dat is natuurlijk nonsens, want dat goede kinderfestival is er al jaren”, besluit Wolff ferm.

Te weinig aanbod
De randvoorwaarden mogen dan erg belangrijk zijn, Wolff maakt zich vooral hard voor de artistieke kwaliteit en de ontwikkeling van nieuwe voorstellingen voor peuters en kleuters. Dat komt ook terug in het advies van het NFPK+, dat in de beoordeling schrijft: „2 Turven Hoog ontwikkelt en programmeert zelf producties en onderneemt stappen om de discipline verder te ontwikkelen middels verschillende samenwerkingsverbanden. Mede door deze activiteiten heeft peutertheater in de afgelopen jaren een plek in de reguliere theaterprogrammering gekregen.” En vervolgt dan tot opwinding van Wolff met „desondanks meent de commissie dat er vooral in het beeldende theater voor de allerkleinsten voldoende aanbod wordt gecreëerd. Zij ziet ook bij andere festivals peuterprogrammering terugkomen.” Want van voldoende aanbod of voldoende programmering van peuter- en kleutertheater is geen sprake, vindt de artistiek leider.
„Over theater voor de allerkleinsten wordt in het vak nog steeds te geringschattend gedaan. Met 2+ Producties timmeren we al jaren aan de weg om aan de ene kant te laten zien wat er op nationaal en internationaal vlak allemaal gebeurt op dit gebied, en aan de andere kant geven we theatermakers de kans nieuw theater voor deze bijzondere doelgroep te maken. Ook na al die tijd is peuter- en kleutertheater nog grotendeels onontgonnen gebied. We zijn nog steeds bezig met in kaart te brengen wat er allemaal mogelijk is, en voortdurend aan het onderzoeken wat er allemaal voor nodig is om deze doelgroep goed te bedienen, en tot kwalitatief hoogwaardig theater te komen. Het is irreëel om te stellen dat er al genoeg gebeurt op het vlak van peuter- en kleutertheater. In vergelijking tot andere Europese landen lopen we erg achter, en we staan pas aan het begin van het ontwikkelen van deze belangrijke en nieuwe discipline. Neem alleen maar het feit, dat een voorstelling vanaf 2 jaar nauwelijks te verkopen is, en dat theatermakers nog steeds gedwongen worden er het label vanaf 3 aan te hangen”, zucht Wolff. „En dat terwijl de echt goede voorstellingen juist een gelaagdheid hebben waardoor een stuk aan publiek van iedere leeftijd en ieder ontwikkelingsniveau veel te bieden heeft.” Enthousiast en strijdvaardig als ze is, blijft Ingrid Wolff dan ook zoeken naar nieuwe manieren om het pionierswerk dat 2+ Producties verricht, te kunnen voortzetten. „Het negatieve advies van het NFPK+ is een fikse tegenvaller maar we gaan natuurlijk alles op alles zetten om gewoon door te kunnen gaan.”

Werken zonder geld
De afgelopen jaren maakte 2 Turven Hoog deel uit van een driejarig convenant met Provincie Flevoland, de Gemeente Almere en het Fonds voor Podiumprogrammering en Marketing, waarbinnen een aantal kunstinstellingen in Almere tot 2009 structureel subsidie kregen. Aan die regeling komt nu een eind, reden waarom stichting 2+ Producties een aanvraag voor vierjarige subsidie bij het NFPK+ indiende. „Natuurlijk is het veel moeilijker om zonder structurele subsidie een organisatie als de onze draaiende te houden”, vertelt ze. „Maar onmogelijk is het niet. Wat het wel erg ingewikkeld maakt, is dat er zo laat duidelijkheid over het geld ontstaat. Pas nu ik uitslag heb van het fonds over de vierjarige subsidie, kan ik aanvragen indienen voor andere regelingen voor kortere termijnen en deelprojecten bij het NFPK+ en andere fondsen. Er lopen nog aanvragen bij de provincie en de gemeente, maar die beslissen pas in november over hun begrotingen voor 2009.
Als we zouden wachten met het voorbereiden van het festival totdat de beslissingen eind dit jaar vallen, dan krijgen we de komende editie van 2 Turven Hoog nooit meer op tijd van de grond. In de praktijk werkt het zo, dat ik het hele jaar al bezig ben met de programmering voor het 10e festival in februari, en dat vanaf september de organisatie weer volop in bedrijf is. We moeten dus starten met een min of meer lege bankrekening, duimen dat het allemaal goed komt en in de tussentijd op een houtje bijten. Dat is nog steeds een grote lacune in het systeem waar iedereen in de kunstensector telkens opnieuw mee wordt geconfronteerd. Er zijn tal van organisaties die pas in december horen, of ze per januari door kunnen of hun medewerkers moeten ontslaan en op kunnen doeken, terwijl het nieuwe theaterseizoen in september begint.” Wolff begint te lachen. „Maar daar moet je niet te veel over nadenken. In het theaterbedrijf moet je gewoon blijven aanpakken, doorknokken en geloven in wat je doet. En op de een of andere manier komt het wel weer goed. Dat moet gewoon.”