Zomertrilogie
Toneelgroep Amsterdam

Zomerse oppepper in winterdip

Stem ook! Theaterliefhebbers geven deze voorstelling een: staande ovatie (2) / open doekje (3) /applaus (2) /beleefd applausje (8) / geen applaus (0) of gooien met rotte tomaten (2)

Recensie door Celia Noordegraaf

Natuurlijk mogen de buren niet merken, dat je geen stuiver meer te makken hebt. Dus ga je op vakantie, draag je de laatste mode en probeer je zo lang mogelijk op de pof te leven. Ooit zullen de kansen keren en tot die tijd hou je de schone schijn op. In 1761 schreef Carlo Goldoni een lichtvoetige komedie over het luchthartige gedrag van zijn tijdgenoten. Drie eeuwen later blijkt er niets veranderd. Hartje winter maakte regisseur Ivo van Hove een sprankelende bewerking van deze Italiaanse zomerzotheid.

Hoofdrolspeelster Karina Smulders domineert als een ware meesteres de harten van haar minnaars, haar vader én dat van zichzelf. Op weergaloze wijze windt ze iedereen om haar vinger, haar vader incluis. Behalve haar jaloerse buurmeisje natuurlijk, Vittoria, de zus van haar verloofde Leonardo. In een ogenschijnlijk onschuldig, net iets te kort lichtblauw jurkje dartelt Giacinta over het toneel en waakt ze ervoor haar onafhankelijkheid te verliezen. Totdat …. ze valt voor Guglielmo, een aantrekkelijke jongeman gespeeld door Barry Atsma.
Giacinta’s innerlijke strijd tussen liefde en plicht is één van de rode draden in het stuk, alhoewel niet de meest overtuigende. Haar monologue intérieur over de rede en de wil doet gedateerd aan en voor de moderne toeschouwer is het lastig te begrijpen, waarom ze niet gewoon haar hart kan volgen en de verloving kan verbreken.
Veel leuker en herkenbaarder is het tweede thema, de financiële crisis, waarin verschillende hoofdrolspelers zich bevinden. Vrijwel iedereen leeft op de pof, maar wil toch niet voor een ander onderdoen; geldschieter Fulgenzio, een mooie rol van Fred Goessens, spint er garen bij. Met name Giacinta’s verloofde Leonardo bevindt zich in een hachelijk parket. Terwijl zijn zus – Marieke Heebink - zich druk maakt of haar nieuwe jurk wel op tijd klaar is, probeert hij zich de stapels schuldeisers van het lijf te houden. Tot overmaat van ramp is daar die stomme Guglielmo, die aast op zijn Giacinta. Fedja van Huêt pakt zijn slachtofferrol als jaloerse verloofde meesterlijk op, komisch en herkenbaar in zijn onmacht en wanhoop.
Jan Versweyveld ontwierp voor ‘Zomertrilogie’ een eenvoudig, effectief decor. In het begin enkele deuren met veel stoelen, later een enkele deur en uiteindelijk niets meer dan een grote, houten vloer. Het steeds leger wordende podium staat symbool voor de steeds berooider wordende Leonardo en de ontluistering van de liefde. De deuren zijn verder een dankbaar object in tal van komische scènes waarin woedend met de deuren wordt geslagen of in elkaars armen wordt gevallen.
Mooie bijrollen zijn er voor Roeland Fernhout als de klaploper Ferdinando en Kitty Courbois als tante Sabina, een oude, rijke weduwe. Courbois die met deze rol haar vijftigjarig toneeljubileum viert, wordt verliefd op de geestige jongeling die alleen op haar geld uit is. Aanvankelijk de risée van de familie, weet ze met haar passie Ferndinando uiteindelijk tot in het diepst van zijn ziel te raken.
‘Zomertrilogie’ bestaat uit drie stukken, die tot één geheel gesmeed zijn met een pauze daartussen. Vrijwel nergens zakt het stuk in, of het moest de kaartscène zijn in Montanero. Door de vele verrassende komische effecten weet het stuk van het begin tot het eind te boeien en is het een plezierige tijdsbesteding midden in een donkere winter. Met een mildkomische toets zonder veel diepgang wordt het reilen en zeilen van een groep oppervlakkige mensen op de hak genomen. Wat dat betreft lijkt het een vreemde eend in de bijt in het repertoire van Toneelgroep Amsterdam. Of zit er toch meer in? Die bankier daar, die Fulgenzio, komt die ons niet bekend voor? Heel slim die vastgoedconstructie, waarmee hij iedereen uit de nood redt. Krediet geregeld, dan kan het feest weer doorgaan….

Gezien:
‘Zomertrilogie’, Toneelgroep Amsterdam
17 januari, Stadsschouwburg, Amsterdam
Voor achtergrondinformatie en de speellijst: www.toneelgroepamsterdam.nl
Foto: Jan Versweyveld